ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΣΑΣ ΨΑΧΝΕΙ ΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΤΟΥ ΔΟΥΛΕΙΑ: ΤΙ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΝΕΤΕ ΩΣ ΓΟΝΕΙΣ

Η αγωνία για την επαγγελματική αποκατάσταση των νέων συχνά οδηγεί τους γονείς σε υπερβολική παρέμβαση

Είναι γνωστό ότι το πτυχίο στο χέρι δεν συνοδεύεται πλέον απαραίτητα από μια σχετικά προβλέψιμη διαδρομή προς την πρώτη δουλειά. Για πολλούς νέους στην Ελλάδα, η περίοδος μετά την αποφοίτηση περιλαμβάνει δεκάδες βιογραφικά, αιτήσεις που μένουν αναπάντητες, συνεντεύξεις που δεν οδηγούν σε πρόσληψη ή θέσεις εργασίας που απέχουν αρκετά από αυτό που είχαν φανταστεί όταν επέλεγαν τις σπουδές τους.

Δίπλα τους βρίσκονται οι γονείς, οι οποίοι συχνά παρακολουθούν αυτή την προσπάθεια με ακόμη μεγαλύτερη αγωνία. Έπειτα από χρόνια σπουδών και οικονομικής στήριξης, είναι εύκολο να εμφανιστούν ερωτήσεις όπως «Έστειλες κανένα βιογραφικό σήμερα;», «Γιατί δεν παίρνεις ένα τηλέφωνο;», «Μήπως να ψάξεις κάτι πιο σίγουρο;». Μόνο που η πρόθεση να βοηθήσουν μπορεί σταδιακά να μετατραπεί σε πίεση.

Η Αμερικανίδα δημοσιογράφος και βραβευμένη με Pulitzer Jodi Kantor, συγγραφέας του How to Start: Discovering Your Life’s Work, περιγράφει ένα φαινόμενο που αναγνωρίζεται εύκολα και στην ελληνική οικογένεια. Γονείς που, φοβούμενοι ότι το παιδί τους θα μείνει πίσω, αρχίζουν ουσιαστικά να διαχειρίζονται οι ίδιοι την αναζήτηση εργασίας.

Ελέγχουν καθημερινά πόσα βιογραφικά έστειλε, προτείνουν διαρκώς αγγελίες, επιστρατεύουν γνωστούς, διορθώνουν κάθε επαγγελματική του κίνηση ή προσπαθούν να το πείσουν να εγκαταλείψει τον κλάδο που επέλεξε για κάτι που θεωρούν πιο «σίγουρο».

Η Kantor προτείνει ακριβώς το αντίθετο: ένα βήμα πίσω. Όπως λέει, ένας νέος ενήλικας χρειάζεται να αποκτήσει την εμπειρία της αναζήτησης, της απόρριψης, της αβεβαιότητας και τελικά της λήψης των δικών του αποφάσεων. Όταν κάποιος άλλος απομακρύνει συνεχώς τα εμπόδια από τον δρόμο του, δυσκολεύεται να αναπτύξει την αυτονομία και την ανθεκτικότητα που θα χρειαστεί αργότερα στην επαγγελματική του ζωή.

Οι συμβουλές των γονιών δεν είναι πάντα οι συμβουλές που χρειάζεται ένας 25χρονος σήμερα

Επιπλέον, η αγορά εργασίας στην οποία μπήκαν οι σημερινοί γονείς δεν είναι η αγορά εργασίας στην οποία προσπαθούν να μπουν τα παιδιά τους.

Η Kantor περιγράφει τις επαγγελματικές συμβουλές των μεγαλύτερων ως ταυτόχρονα «ανεκτίμητες και εντελώς άχρηστες». Η εμπειρία, η συνέπεια, η ευγένεια, η εργατικότητα και η ικανότητα δημιουργίας σχέσεων εξακολουθούν να έχουν αξία. Οι πρακτικοί κανόνες, όμως, έχουν αλλάξει.

Η αναζήτηση εργασίας γίνεται πλέον σε μεγάλο βαθμό ψηφιακά, τα βιογραφικά περνούν από αυτοματοποιημένα συστήματα, το LinkedIn έχει αποκτήσει κεντρικό ρόλο σε αρκετούς κλάδους και η τεχνητή νοημοσύνη χρησιμοποιείται τόσο από υποψηφίους όσο και από επιχειρήσεις. Παράλληλα, ένας νέος μπορεί να χρειαστεί να περάσει από αλλεπάλληλα στάδια αξιολόγησης προτού φτάσει σε μια πραγματική συζήτηση με τον άνθρωπο που θα αποφασίσει για την πρόσληψή του.

Γι’ αυτό και το «εγώ στην ηλικία σου πήγα από την εταιρεία και άφησα το βιογραφικό μου» δεν αποτελεί πάντα χρήσιμη συμβουλή.

Τι μπορούν να κάνουν πραγματικά οι γονείς

Η πιο ουσιαστική βοήθεια μπορεί να ξεκινά από κάτι πολύ απλούστερο, όπως να ρωτήσουν τον νέο τι χρειάζεται από εκείνους, αντί να αποφασίσουν οι ίδιοι τι χρειάζεται.

Μπορούν να ακούσουν χωρίς να μετατρέπουν κάθε συζήτηση σε αξιολόγηση της προόδου του, να κοιτάξουν ένα βιογραφικό όταν τους ζητηθεί, να βοηθήσουν στην προετοιμασία μιας συνέντευξης ή να φέρουν το παιδί τους σε επαφή με κάποιον άνθρωπο του επαγγελματικού τους δικτύου. Από εκεί και πέρα, όμως, η επικοινωνία και η διεκδίκηση της ευκαιρίας χρειάζεται να περάσουν στον ίδιο τον νέο.

Εδώ βρίσκεται μία από τις συμβουλές της Kantor που αποκτά ακόμη μεγαλύτερη αξία σήμερα: όσο πιο απρόσωπη και ψηφιακή γίνεται η διαδικασία πρόσληψης, τόσο μεγαλύτερη σημασία αποκτούν οι πραγματικές ανθρώπινες σχέσεις.

Ένα σύντομο και σωστά γραμμένο μήνυμα σε έναν επαγγελματία, μια ουσιαστική γνωριμία, η παρουσία σε μια εκδήλωση του κλάδου ή ένα ευχαριστήριο email μετά τη συνέντευξη μπορούν να κάνουν έναν υποψήφιο να ξεχωρίσει μέσα σε δεκάδες σχεδόν πανομοιότυπες αιτήσεις.

Το σημαντικότερο, όμως, είναι να μη μετατραπεί η περίοδος αναζήτησης εργασίας σε μια καθημερινή υπενθύμιση αποτυχίας μέσα στο ίδιο το σπίτι. Το ότι ένας νέος δεν έχει ακόμη βρει την πρώτη δουλειά που θέλει δεν σημαίνει ότι δεν προσπαθεί, ούτε ότι έκανε λάθος επιλογές. Σε μια ελληνική αγορά όπου η μετάβαση από τις σπουδές στην απασχόληση εξακολουθεί να είναι δυσκολότερη από ό,τι στις περισσότερες χώρες της ΕΕ, η διαδρομή μπορεί απλώς να χρειάζεται περισσότερο χρόνο.

Ο ρόλος του γονιού σε αυτή τη φάση δεν είναι να βρει τη δουλειά αντί για το παιδί του. Είναι να παραμείνει ένα σταθερό σημείο υποστήριξης, αφήνοντάς του παράλληλα χώρο για να μάθει να διαχειρίζεται μόνο του την επαγγελματική του ζωή.