Ο Τάσος Αγγελίδης- Γκέντζος μιλάει για το νέο του βιβλίο που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις “Ωκεανός” και φέρνει στο φως πραγματικές ιστορίες εγκλεισμού.
Της Σοφίας Αποστολίδου
Ο συγγραφέας αποκαλύπτει πως στο βιβλίο υπάρχουν αρκετές συγκλονιστικές ιστορίες κακοποίησης και τονίζει πως υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που βιώνουν κακοποίηση αλλά προτιμούν να σιωπούν γιατί έτσι έχουν μάθει Εκμυστηρεύεται ακόμα πως υπήρξαν ιστορίες τόσο ωμής βίας που ο ίδιος ο επέλεξε να μην δημοσιοποιήσει από σεβασμό στα θύματα. Ωστόσο είναι αισιόδοξος και κλείνει το βιβλίο του με την ευχή: « να γίνουμε καλύτεροι άνθρωποι.»
Αν βάζατε έναν τίτλο βιβλίου στη ζωή σας ποιος θα ήταν αυτός;
Φτάσαμε στην πηγή και ήπιαμε νερό με τις χούφτες…
Με ποιον πρωταγωνιστή κλασικού δημιουργήματος ταυτίζεστε περισσότερο;
Δεν ταυτίζομαι ούτε με τους πρωταγωνιστές, ούτε με τους δευτεραγωνιστές. Κάποιες στιγμές της ζωής μου έχουν ταυτιστεί δίχως να το επιδιώξω με στιγμές της δικής τους ζωής.
Βάζετε πρώτη από όλες σας τις ιδιότητες εκείνη του φιλολόγου. Ποιο είναι το μάθημα ζωής που θέλετε να κρατήσουν από εσάς οι μαθητές σας;
Πρώτα από όλα, πάνω από όλα, δίπλα σε όλα, κάτω από όλα υπάρχει ο φιλόλογος. Τι θέλω να κρατήσουν από μένα οι μαθητές και οι μαθήτριές μου; Κάτι που να τους βοηθήσει, ώστε να πάνε μερικά βήματα παραπέρα! Εγώ θέλω να σκέφτονται όλα αυτά που ακούνε δεξιά και αριστερά και να αμφισβητούν…
O τίτλος του βιβλίου σας είναι «Μέρες και νύχτες καραντίνας». Τι ιδιαίτερο έχουν οι μέρες και οι νύχτες της καραντίνας, τελικά;
Μείναμε με τον εαυτό μας. Ανεχτήκαμε τον εαυτό μας. Μείναμε δίπλα στις επιλογές μας και τις ανεχτήκαμε. Είδαμε πράγματα που πριν διώχναμε από το μυαλό μας! Όλο αυτό δεν είναι και τόσο εύκολο πράγμα στον κόσμο! Δοκιμάστηκαν οι αντοχές μας…
Αφηγητής της κάθε ιστορίας είναι διαφορετικός. Που διαφέρουν και που μοιάζουν οι ιστορίες αυτές;
Ο χρόνος τους ίδιος. Μια περίοδος καραντίνας. Ο τόπος τους ίδιος. Ένα σπίτι. Τα άτομα που έχουν γύρω τους διαφορετικά, οι επιλογές τους διαφορετικές, οι αξίες τους διαφορετικές!
Στο οπισθόφυλλο του βιβλίου αναγράφεται: «Το βιβλίο που κρατάτε στα χέρια σας δεν μιλά απλώς για την εποχή του, είναι η εποχή του». Ποια είναι τελικά η εποχή που διανύουμε;
Να ξεκαθαρίσω σε όσους και όσες μας διαβάζουν πως δεν τα ξέρω όλα. Άνθρωπος είμαι! Ποια είναι η εποχή μας δεν το ξέρω. Θέλω να σκέφτομαι αισιόδοξα, να πιστεύω πως θα έρθουν καλύτερες μέρες! Οι μέρες που πέρασαν ήταν καλύτερες από τις τωρινές, αλλά εμείς δυστυχώς δεν το καταλαβαίναμε. Μήπως κι αυτές οι μέρες που περνάμε τώρα είναι καλές και πάλι δεν το καταλαβαίνουμε; Θα μας το δείξει το αύριο…
Στο βιβλίο υπάρχουν αρκετές ιστορίες που μιλούν για κακοποίηση, μήπως τελικά το οδυνηρό συμπέρασμα είναι πως διανύουμε την εποχή της κακοποίησης;
Να ξεκινήσω από την κακοποίηση της γλώσσας και να φτάσω πού; Στην κακοποίηση της αισθητικής, της λογικής; Δε μπορώ να βάλω ταμπέλα στα σημερινά χρόνια. Υπάρχει και κακοποίηση! Κρίμα! Αλλά… υπάρχει! Πολλοί ήταν αυτοί -αυτές για να είμαι ακριβής- που έστειλαν κείμενα τους στον διαγωνισμό των Εκδόσεων Ωκεανός “Μένουμε σπίτι” μόνο και μόνο για να μιλήσουν κάπου. Να σας πω πως ήθελαν να εκφράσουν το παράπονό τους; Παράπονο είναι; Καημός είναι; Αδιέξοδο είναι!
Δύο από τους τίτλους των ιστοριών είναι: « Νοσηρή Άνοιξη», « ο Απρίλης που χάσαμε» υπάρχει κάτι που κερδίσαμε μέσα από την καραντίνα;
Φαντάζομαι πως ναι. Στο μέλλον θα φανούν οι ωφέλειες. Νομίζω πως είδαμε κάποια πράγματα με καθαρά μάτια. Αυτό είναι σημαντικό. Καταλάβαμε όλα εκείνα που δε θέλαμε να έχουμε καταλάβει.
Ποια ιστορία σας συγκλόνισε περισσότερο;
Πολλές. Όταν διαβάζεις τόσα πολλά διηγήματα είναι σαν να έχεις διαβάσει πολλές φορές τις διαφορετικές εκδοχές του ίδιου θέματος. Έγραψαν για τη βία, για τις σχέσεις τους, για τη μοναξιά, για τον θάνατο και την ίδια τη ζωή. Με συγκλόνισαν οι αλήθειες τους! Όλα αυτά που άντεξαν, όλα αυτά που έβγαλαν προς τα έξω! Η συνειδητοποίηση πως τα πράγματα δεν είναι τόσο ρόδινα όσο θα ήθελαν να φαίνονται!
Ευχή σας σε αυτό το βιβλίο είναι «Μακάρι να γίνουμε καλύτεροι άνθρωποι; Πώς μπορούμε να το επιτύχουμε, αυτό όμως;»
Να συγκρίνομαι με τον εαυτό μου και όχι με τους άλλους, να αγαπώ τον εαυτό μου, ώστε να μπορέσω να αγαπήσω και τους άλλους! Να μεγαλώνω ανθρώπους που στοχεύουν στην ευτυχία και όχι μόνο στην επιτυχία!
Φοβάστε την απώλεια της μνήμης. Υπάρχει κάτι που θέλετε να ξεχάσετε;
Και ποιος δε φοβάται την απώλεια μνήμης! Τρέμω μπροστά της! Δε θέλω να ξεχάσω τίποτα, ούτε ευχάριστο, ούτε δυσάρεστο. Τα ευχάριστα λογικό είναι να με χαροποιούν! Τις δυσκολίες θέλω να τις θυμάμαι και να συνειδητοποιώ πως αυτές με έκαναν καλύτερο άνθρωπο. Με κάθε ευκαιρία -μη σας φανεί αστείο- επιβραβεύω τον εαυτό μου… που κατάφερε να τις ξεπεράσει.
Μεγάλος σας εφιάλτης η ασθένεια «ποιο είναι το πιο νοσηρό κομμάτι της κοινωνίας».
Δε ξέρω αν κατάλαβα καλά τι με ρωτάτε! Το πιο νοσηρό κομμάτι της κοινωνίας; Τι σημασία έχουν τα ποσοστά; Αυτό το κομμάτι πρώτο με 30%, το άλλο δεύτερο με 25%… Σημασία έχει πως η κοινωνία νοσεί…
Υπάρχουν γυναίκες που βιώνουν την κακοποίηση και ουσιαστικά δεν το αντιλαμβάνονται;
Υπάρχουν άνθρωποι που βιώνουν την κακοποίηση και ουσιαστικά δεν το αντιλαμβάνονται. Και μάλιστα πολλοί!
Γιατί τα θύματα σιωπούν;
Γιατί μεγάλωσαν με τη λογική του κουκουλώματος, με τη λογική του να μη φανεί παραέξω η αδυναμία και το πρόβλημά μας. Μια τέτοια κοινωνία θα βγάλει προς τα έξω κάτι τόσο βαρύ; Θέμα παιδείας…
Τι ήταν εκείνο που σας σοκάρισε περισσότερο σε περιγραφές βίας;
Στο διαγωνισμό έστειλαν πολλά διηγήματα που μιλούν για κακοποίηση αυτές τις μέρες και τις νύχτες της καραντίνας. Πολλά! Οι λεπτομέρειες τους… προς τον δρόμο της κακοποίησης ανατριχιαστικές. Κι εκεί που λες πως ξεχείλισε το ποτήρι και το θύμα θα κάνει το επόμενο βήμα… καταλαβαίνεις πως κάνεις λάθος! Πως το θύμα θα εξακολουθήσει να υπομένει τη βία και να μη μιλά. Έμαθε να μη μιλά. Συνήθισε να μη μιλά. Το έχω πει πολλές φορές σε συνεντεύξεις μου. Η δικτατορία της συνήθειας…
Πώς μπορεί η λογοτεχνία να βοηθήσει στον αγώνα κατά της βίας;
Μπορεί, αν οι άνθρωποι διαβάζουν. Διαβάζουμε; Δε θέλω να είμαι ευχάριστος και συμπαθής. Δε διαβάζουμε. Εύχομαι στο μέλλον να διαβάζουμε περισσότερο… Προσπαθώ να μην είμαι απόλυτος και απαισιόδοξος!
Έργο σας είναι και το βιβλίο «Δίπλα στις στέγες» , το οποίο αποτελείται από 16 διαφορετικά διηγήματα με θεματικό άξονα τους άστεγους. Τι συμβαίνει τελικά δίπλα στις στέγες.
Αδιαφορία. Αδιαφορούμε για τον συνάνθρωπο οι περισσότεροι από εμάς. Κι όσοι βοηθάμε… ίσως να βοηθάμε για τους δικούς μας λόγους. Προτιμώ σίγουρα το δεύτερο από το πρώτο! Ας βοηθώ ακόμα κι έτσι…
Τι είναι αυτό που μας κάνει να αδιαφορούμε για το τι συμβαίνει δίπλα μας;
Η καριέρα, η επιτυχία, τα χρήματα, η δόξα, το εγώ. Θέλετε κι άλλα; Το ότι δεν καταλαβαίνω πως δε θα πάρω τίποτα μαζί μου, πως τα υπόγεια δώματα του μέλλοντος έχουν συγκεκριμένες προδιαγραφές κατασκευής, πως…
INFO:
« Μένουμε Σπίτι-Μέρες και νύχτες καραντίνας» του Τάσου Αγγελίδη-Γκέντζου
Κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Ωκεανός»
Εκδότρια: Ελένη Κεκροπούλου
