Κραγιόν, lip balm, lip oils και gloss βρίσκονται καθημερινά στα χείλη μας, όμως πόσο ασφαλή είναι όταν τα καταπίνουμε;
Το lip balm βρίσκεται στην τσάντα μας, το gloss ανανεώνεται πολλές φορές μέσα στην ημέρα και το κραγιόν αποτελεί για πολλές γυναίκες αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινής beauty ρουτίνας. Πόσο συχνά, όμως, σκεφτόμαστε ότι ένα μέρος από όσα απλώνουμε στα χείλη μας τελικά καταλήγει μέσα στον οργανισμό μας;
Αυτό ακριβώς βρίσκεται στο επίκεντρο δύο διεθνών επιστημονικών ανασκοπήσεων, οι οποίες εξετάζουν το πώς ελέγχονται και ρυθμίζονται τα καλλυντικά χειλιών και εντοπίζουν σημαντικά κενά στα σημερινά συστήματα αξιολόγησης. Και το ζήτημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον σε μια εποχή όπου τα παραδοσιακά κραγιόν έχουν πλέον πλαισιωθεί από lip oils, masks, stains, plumpers, balms και glosses που χρησιμοποιούνται συχνά το ένα πάνω από το άλλο.
Οι μελέτες πραγματοποιήθηκαν κατόπιν ανάθεσης της Lip Service Alliance, σε συνεργασία με ερευνητές του University of Birmingham, και δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Integrated Environmental Assessment and Management.
Η Lip Service Alliance είναι ένας ανεξάρτητος μη κερδοσκοπικός οργανισμός που επιδιώκει τον εκσυγχρονισμό των προτύπων ασφάλειας για τα προϊόντα χειλιών και την καλύτερη ενημέρωση των καταναλωτών σε μια κατηγορία καλλυντικών που γνωρίζει συνεχώς αυξανόμενη δημοτικότητα. Το University of Birmingham αποτελεί ιδρυτικό μέλος της Συμμαχίας, συνεισφέροντας τεχνογνωσία στους τομείς της περιβαλλοντικής νανοεπιστήμης, της τοξικολογίας και της νομοθετικής ρύθμισης.
Το σημείο που προβληματίζει τους επιστήμονες
Τα προϊόντα χειλιών ταξινομούνται ως καλλυντικά εξωτερικής χρήσης. Στην πραγματικότητα, όμως, η έκθεση δεν περιορίζεται στην επιφάνεια των χειλιών. Μικρές ποσότητες μπορεί να καταπίνονται όταν τρώμε, πίνουμε ή απλώς γλείφουμε τα χείλη μας, ενώ οι ερευνητές επισημαίνουν και τη δυνατότητα απορρόφησης συστατικών μέσω του ίδιου του ιστού των χειλιών.
Και εδώ βρίσκεται ένα από τα βασικά «τυφλά σημεία» που εντοπίζουν. Τα χείλη δεν είναι ίδια με το δέρμα του προσώπου. Το εξωτερικό κόκκινο τμήμα τους έχει πολύ λεπτότερη προστατευτική στιβάδα, δεν διαθέτει σμηγματογόνους αδένες ή τριχοθυλάκια και τα αιμοφόρα αγγεία βρίσκονται πιο κοντά στην επιφάνεια.
Οι ερευνητές υποστηρίζουν, λοιπόν, ότι συμπεριφέρεται περισσότερο σαν τον βλεννογόνο του στόματος παρά σαν το συμβατικό δέρμα. Παρόλα αυτά, σύμφωνα με τις ανασκοπήσεις, τα ισχύοντα κανονιστικά συστήματα δεν απαιτούν ειδικές δοκιμές που να αναπαράγουν αυτή τη διαφορετική βιολογία των χειλιών.
Μήπως καταπίνουμε περισσότερο lip balm απ’ όσο υπολογίζαμε;
Ένα ακόμη ερώτημα αφορά την ποσότητα των προϊόντων που χρησιμοποιούμε σήμερα. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι ορισμένες από τις εκτιμήσεις στις οποίες εξακολουθούν να βασίζονται οι αρμόδιες αρχές προέρχονται από δεδομένα άνω των 20 ετών.
Μόνο που η beauty πραγματικότητα του 2026 δεν θυμίζει ιδιαίτερα εκείνη των αρχών του 2000. Τότε, προϊόντα όπως τα lip oils και οι overnight lip masks δεν είχαν τη σημερινή τους διάδοση, ενώ σήμερα δεν είναι ασυνήθιστο να εφαρμόζουμε διαδοχικά balm, μολύβι, κραγιόν και gloss.
Οι επιστημονικές δημοσιεύσεις επικαλούνται μάλιστα σύγχρονες μελέτες στις οποίες, για τους πιο εντατικούς χρήστες, η κατανάλωση lip balm φτάνει τα 1.270 mg ημερησίως – ποσότητα 22 φορές υψηλότερη από την παραδοχή που χρησιμοποιείται σήμερα στην ευρωπαϊκή αξιολόγηση που εξετάζουν οι συγγραφείς.
Αυτό δεν σημαίνει ότι όλες οι γυναίκες καταπίνουν αυτή την ποσότητα. Πρόκειται για τιμή υψηλής κατανάλωσης, η οποία όμως δείχνει, σύμφωνα με τους ερευνητές, πόσο διαφορετικές μπορεί να είναι οι σημερινές συνήθειες χρήσης.
Όταν το lip gloss θυμίζει… γλυκό
Υπάρχει και μία ακόμη τάση που απασχολεί τους ειδικούς. Lip balms και glosses με αρώματα και γεύσεις όπως καρπούζι, βανίλια ή «birthday cake» κάνουν τα προϊόντα να θυμίζουν όλο και περισσότερο τρόφιμα και είναι ιδιαίτερα ελκυστικά στις μικρότερες ηλικίες.
Οι ανασκοπήσεις αναφέρουν ότι στις ΗΠΑ το 45% των κοριτσιών ηλικίας 6 έως 8 ετών χρησιμοποιεί ήδη κραγιόν ή lip gloss.
Την ίδια στιγμή, trends στα social media έχουν οδηγήσει ακόμη και σε «taste tests», όπου influencers δοκιμάζουν σκόπιμα τη γεύση προϊόντων τα οποία δεν προορίζονται για κατανάλωση. Οι επιστήμονες επισημαίνουν έτσι ένα παράδοξο: ένα προϊόν μπορεί να έχει γεύση και άρωμα που παραπέμπουν σε τρόφιμο και να καταπίνεται σε μικρές ποσότητες, αλλά εξακολουθεί να αξιολογείται ως καλλυντικό και όχι με τους κανόνες που ισχύουν για τα τρόφιμα.
Τι αναφέρουν οι έρευνες για μικροπλαστικά και διοξείδιο του τιτανίου
Οι δύο δημοσιεύσεις εξετάζουν επίσης προηγούμενες έρευνες που έχουν εντοπίσει σε προϊόντα χειλιών μικροπλαστικά, ίχνη μετάλλων και υδρογονάνθρακες ορυκτελαίων.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο διοξείδιο του τιτανίου. Η χρήση του ως πρόσθετου τροφίμων δεν επιτρέπεται πλέον στην Ευρωπαϊκή Ένωση λόγω ανησυχιών για πιθανή γονοτοξικότητα μέσω της κατάποσης, ενώ εξακολουθεί να επιτρέπεται σε καλλυντικές χρήσεις υπό το διαφορετικό κανονιστικό πλαίσιο που ισχύει για αυτά.
Πρέπει λοιπόν να πετάξουμε τα κραγιόν μας; Όχι και αυτό είναι σημαντικό να διευκρινιστεί. Οι ερευνητές δεν υποστηρίζουν ότι τα κραγιόν, τα gloss ή τα lip balms είναι επικίνδυνα. Δεν καταλήγουν, μάλιστα, ούτε στο αντίθετο συμπέρασμα ότι είναι ασφαλή υπό κάθε συνθήκη χρήσης.
Αυτό που υποστηρίζουν είναι ότι υπάρχουν κενά στα διαθέσιμα δεδομένα και ότι οι σημερινές μέθοδοι αξιολόγησης χρειάζεται να προσαρμοστούν στον πραγματικό τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιούμε πλέον αυτά τα προϊόντα.
Η καθηγήτρια Περιβαλλοντικών Νανοεπιστημών Iseult Lynch από το University of Birmingham, η οποία συμμετείχε στην ερευνητική ομάδα, τονίζει ότι τα χείλη δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζονται απλώς ως συνηθισμένο δέρμα και ότι χρειάζονται πιο εξειδικευμένες μέθοδοι αξιολόγησης της έκθεσης.
