COSMETICOREXIA: Η ΕΜΜΟΝΗ ΜΕ ΤΟ SKINCARE ΠΟΥ ΕΞΑΠΛΩΝΕΤΑΙ ΣΤΙΣ ΜΙΚΡΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ

Η νέα τάση που οδηγεί όλο και περισσότερα παιδιά σε πολύπλοκες ρουτίνες ομορφιάς, προκαλώντας ανησυχία για τις επιπτώσεις στην υγεία και την αυτοεικόνα τους

Είναι μόλις 10 ετών, αλλά γνωρίζει ήδη τη διαφορά ανάμεσα σε toner, serum, concealer και highlighter. Μπροστά στην κάμερα του TikTok περιγράφει με ενθουσιασμό τη ρουτίνα περιποίησής της, δοκιμάζει νέα προϊόντα, μοιράζεται συμβουλές ομορφιάς και συγκεντρώνει εκατοντάδες χιλιάδες προβολές. Και δεν είναι η μόνη.

Τα τελευταία χρόνια, μια νέα γενιά μικρών influencers έχει κατακλύσει τα social media, μετατρέποντας το skincare από μια απλή συνήθεια φροντίδας σε καθημερινή εμμονή. Κορίτσια δημοτικού μιλούν για αντιγηραντικούς ορούς, δοκιμάζουν πολυσύνθετες ρουτίνες ομορφιάς και αναζητούν την τέλεια επιδερμίδα πολύ πριν φτάσουν στην εφηβεία.

Διαβάστε ακόμη:  Οι ειδικοί απαντούν: Τι συμβαίνει με τη χρήση skincare προϊόντων από τα παιδιά

Πίσω όμως από τα viral βίντεο, τα χιλιάδες likes και τις συνεργασίες με εταιρείες καλλυντικών, οι ειδικοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου. Δερματολόγοι, ψυχολόγοι και ερευνητές προειδοποιούν ότι η ολοένα αυξανόμενη ενασχόληση των παιδιών με τα προϊόντα ομορφιάς μπορεί να επηρεάζει όχι μόνο την υγεία της επιδερμίδας τους, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνονται τον εαυτό τους.

Διαβάστε ακόμη: Sephora Kids: Ποια προϊόντα ομορφιάς είναι επικίνδυνα για τα παιδιά;

Από το παιχνίδι στο επάγγελμα

Το BBC αναφέρεται στην περίπτωση της 13χρονης σήμερα Ellie-May από τη Βρετανία, η οποία αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της νέας πραγματικότητας. Ξεκίνησε να δημιουργεί περιεχόμενο κατά τη διάρκεια της καραντίνας, όταν ήταν μόλις οκτώ ετών. Αυτό που άρχισε ως διασκέδαση εξελίχθηκε σε μια ιδιαίτερα επιτυχημένη δραστηριότητα για ολόκληρη την οικογένειά της.

Με περισσότερους από 330.000 ακολούθους στο TikTok και παρουσία σε πολλές πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, η Ellie-May δημοσιεύει βίντεο στα οποία παρουσιάζει προϊόντα περιποίησης, μοιράζεται συμβουλές ομορφιάς και καταγράφει την καθημερινότητά της. Σύμφωνα με τη μητέρα της, η δημιουργία περιεχομένου αποφέρει στην οικογένεια περισσότερες από 50.000 λίρες ετησίως.

Η ιστορία της δεν είναι μοναδική. Μια απλή αναζήτηση στα social media αποκαλύπτει εκατοντάδες παρόμοια προφίλ κοριτσιών, ορισμένα ακόμη και προσχολικής ηλικίας, που μιλούν για skincare, δοκιμάζουν καλλυντικά και παρουσιάζουν τις καθημερινές τους ρουτίνες περιποίησης μπροστά στην κάμερα.

Η βιομηχανία της ομορφιάς «κατεβαίνει» ηλικιακά

Η περιποίηση της επιδερμίδας για παιδιά και προεφήβους εξελίσσεται σε μια αγορά δισεκατομμυρίων. Σε αντίθεση με παλαιότερες γενιές που χρησιμοποιούσαν κυρίως απλά καθαριστικά προϊόντα, πολλά παιδιά σήμερα έρχονται σε επαφή με πιο εξειδικευμένα καλλυντικά, ορισμένα από τα οποία περιέχουν ακόμη και αντιγηραντικά συστατικά.

Έρευνα που πραγματοποιήθηκε στη Βρετανία σε 1.500 παιδιά ηλικίας 9 έως 12 ετών έδειξε ότι σχεδόν τα μισά χρησιμοποιούν περισσότερα από ένα προϊόντα περιποίησης κάθε εβδομάδα, ενώ αρκετά από αυτά θεωρούν πως έχουν ήδη «προβληματική» επιδερμίδα που χρειάζεται διόρθωση.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η τάση αυτή συνδέεται άμεσα με το περιεχόμενο που καταναλώνουν καθημερινά στα social media, όπου η εικόνα της αψεγάδιαστης επιδερμίδας παρουσιάζεται ως στόχος που πρέπει να κατακτηθεί.

Η «cosmeticorexia» και οι κίνδυνοι για τα παιδιά

Σύμφωνα με το BBC, το φαινόμενο έχει πλέον αποκτήσει και επιστημονική ονομασία: cosmeticorexia. Ο όρος χρησιμοποιείται για να περιγράψει την υπερβολική και συχνά εμμονική ενασχόληση παιδιών και εφήβων με την περιποίηση και τα καλλυντικά, με στόχο την επίτευξη μιας «τέλειας» εμφάνισης.

Δερματολόγοι αναφέρουν ότι βλέπουν όλο και συχνότερα παιδιά με ερεθισμούς, αλλεργικές αντιδράσεις και δερματίτιδες εξαιτίας της χρήσης προϊόντων που δεν προορίζονται για νεαρές ηλικίες.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η χρήση δραστικών συστατικών, όπως η ρετινόλη, η οποία έχει σχεδιαστεί για την αντιμετώπιση σημαδιών γήρανσης στους ενήλικες. Στα παιδιά, όπου η ανανέωση των κυττάρων γίνεται ήδη με ταχείς ρυθμούς, όχι μόνο δεν προσφέρει όφελος αλλά μπορεί να προκαλέσει ερεθισμούς και να διαταράξει τον φυσικό προστατευτικό φραγμό της επιδερμίδας.

Ο καθηγητής Giovanni Damiani, δερματολόγος στο Πανεπιστήμιο του Μιλάνου, ανησύχησε τόσο από αυτό που θεωρούσε εμμονική συμπεριφορά ορισμένων νεαρών ασθενών του, ώστε αποφάσισε να διερευνήσει το φαινόμενο.

Στο πλαίσιο της έρευνάς του, πήρε συνεντεύξεις από 55 παιδιά ηλικίας 8 έως 14 ετών. Όπως εξηγεί, όσα εμφάνιζαν σημάδια «cosmeticorexia» είχαν έντονη εξάρτηση από το κινητό τηλέφωνο και περνούσαν ώρες παρακολουθώντας βίντεο για skincare στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Παράλληλα, χρησιμοποιούσαν έως και 10 διαφορετικά προϊόντα περιποίησης καθημερινά, ενώ απέφευγαν να κοινωνικοποιηθούν – ακόμη και με μέλη της οικογένειάς τους – χωρίς να έχουν προηγουμένως βαφτεί.

Η περιποίηση της επιδερμίδας έχει πλέον εξελιχθεί σε μια βιομηχανία δισεκατομμυρίων ευρώ, γεγονός που έχει προκαλέσει το ενδιαφέρον και των ρυθμιστικών αρχών.

Η Ιταλική Αρχή Ανταγωνισμού (AGCM) ξεκίνησε πρόσφατα δύο έρευνες σε βάρος της εταιρείας καλλυντικών LVMH, στην οποία ανήκουν τα brands Sephora και Benefit Cosmetics. Η Αρχή εξετάζει κατά πόσο οι εταιρείες δεν διευκρίνιζαν επαρκώς ότι ορισμένα προϊόντα τους δεν προορίζονται για παιδιά και εφήβους, καθώς και αν ενθαρρύνουν τις αγορές μέσω «συγκαλυμμένων στρατηγικών μάρκετινγκ» που αξιοποιούν νεαρούς micro-influencers.

Διαβάστε ακόμη: Sephora Kids: Η Ιταλία ερευνά τον όμιλο LVMH για την προώθηση καλλυντικών σε παιδιά

Το ψυχολογικό αποτύπωμα των social media

Πέρα από τις επιπτώσεις στην επιδερμίδα, οι επιστήμονες εκφράζουν προβληματισμό και για τις συνέπειες στην ψυχική υγεία των παιδιών.

Όπως εξηγούν ψυχολόγοι που μελετούν το φαινόμενο, πολλά παιδιά αρχίζουν να συνδέουν την αυτοεκτίμησή τους με την εξωτερική εμφάνιση, τα likes και τα σχόλια που λαμβάνουν στα κοινωνικά δίκτυα. Η συνεχής έκθεση σε επεξεργασμένες εικόνες και φίλτρα δημιουργεί συχνά μη ρεαλιστικά πρότυπα ομορφιάς, τα οποία είναι αδύνατο να επιτευχθούν στην πραγματική ζωή.

Ορισμένοι ερευνητές μάλιστα διαπιστώνουν ομοιότητες ανάμεσα στην cosmeticorexia και τη δυσμορφοφοβία, μια ψυχική διαταραχή που χαρακτηρίζεται από έντονη ανησυχία για υποτιθέμενες ατέλειες στην εμφάνιση.

Πού βρίσκεται η ισορροπία;

Οι ειδικοί δεν υποστηρίζουν ότι τα παιδιά πρέπει να αποφεύγουν εντελώς την περιποίηση της επιδερμίδας. Αντίθετα, τονίζουν ότι μια απλή και κατάλληλη για την ηλικία ρουτίνα φροντίδας μπορεί να συμβάλει στην ανάπτυξη υγιεινών συνηθειών.

Το πρόβλημα ξεκινά όταν η φροντίδα μετατρέπεται σε εμμονή και όταν παιδιά που έχουν ήδη φυσιολογικά υγιή επιδερμίδα πείθονται ότι χρειάζονται ολοένα και περισσότερα προϊόντα για να γίνουν «καλύτερα».