Το πρώτο κουδούνι πλησιάζει και η επιστροφή παιδιών και γονιών από το χαλαρό πρόγραμμα των διακοπών θέλει τον τρόπο της

Το καλοκαίρι πλησιάζει στο τέλος του και μαζί του τελειώνουν σιγά σιγά τα ξενύχτια, τα πρωινά χωρίς ξυπνητήρι και εκείνο το χαλαρό πρόγραμμα που –ας το παραδεχτούμε– απολαμβάνουν εξίσου παιδιά και γονείς. Η σχολική τσάντα επιστρέφει στο προσκήνιο, τα τετράδια μπαίνουν στη λίστα με τα ψώνια και η αντίστροφη μέτρηση για το πρώτο κουδούνι έχει ήδη αρχίσει.

Η επιστροφή στο σχολείο, όμως, δεν είναι πάντα τόσο απλή όσο το να ρυθμίσουμε ξανά το ξυπνητήρι. Για ένα παιδί σημαίνει ότι μέσα σε λίγες ημέρες καλείται να αφήσει πίσω του την ανεμελιά των διακοπών και να επιστρέψει σε πρωινό ξύπνημα, συγκεκριμένο ωράριο, διάβασμα και υποχρεώσεις. Και αν φέτος ξεκινά σε καινούργιο σχολείο, αλλάζει τάξη ή πρόκειται να γνωρίσει νέους δασκάλους και συμμαθητές, μαζί με τον ενθουσιασμό είναι πολύ πιθανό να εμφανιστεί και λίγο άγχος.

Γι’ αυτό και η καλύτερη προετοιμασία δεν ξεκινά την παραμονή του αγιασμού. Μερικές μικρές αλλαγές στις τελευταίες ημέρες των διακοπών μπορούν να βοηθήσουν ολόκληρη την οικογένεια να περάσει πιο ομαλά από το «summer mode» στο «back to school», χωρίς πίεση και κυρίως χωρίς να μετατρέψουμε το τέλος του καλοκαιριού σε… στρατιωτική εκπαίδευση.

Ξεκινήστε από τον ύπνο

Αν το καλοκαίρι η ώρα του ύπνου μετακινήθηκε όλο και πιο αργά και το πρωινό ξύπνημα έφτασε σχεδόν… μεσημέρι, μην περιμένετε ότι το παιδί θα προσαρμοστεί μέσα σε ένα βράδυ.

Αυτές τις τελευταίες εβδομάδες πριν από την επιστροφή στο σχολείο, αρχίστε να μετακινείτε σταδιακά την ώρα ύπνου και αφύπνισης προς το σχολικό ωράριο. Μικρές αλλαγές κάθε λίγες ημέρες είναι συνήθως πιο εύκολες από μια απότομη μετάβαση. Μαζί με τον ύπνο, αρχίστε να επαναφέρετε σιγά σιγά ολόκληρο το πρόγραμμα: πρωινό σε συγκεκριμένη ώρα, γεύματα, μπάνιο, διάβασμα και λιγότερες οθόνες πριν από το κρεβάτι.

Βάλτε το παιδί στην προετοιμασία

Η επιστροφή στο σχολείο γίνεται πολύ πιο ευχάριστη όταν δεν παρουσιάζεται αποκλειστικά ως το τέλος της ανεμελιάς.

Αφήστε το παιδί να συμμετέχει στις προετοιμασίες. Διαλέξτε μαζί σχολικά είδη, οργανώστε το γραφείο του, ξεκαθαρίστε την περσινή τσάντα ή αποφασίστε τι θα φορέσει την πρώτη ημέρα. Δεν χρειάζεται να αγοράσετε τα πάντα από την αρχή. Ακόμη και μικρές επιλογές μπορούν να του δώσουν την αίσθηση ότι συμμετέχει σε αυτό το καινούργιο ξεκίνημα και έχει κάποιον έλεγχο πάνω στην αλλαγή.

Μπορείτε ακόμη να δημιουργήσετε μαζί ένα οικογενειακό ημερολόγιο, στο οποίο θα σημειώσετε την έναρξη του σχολείου, τις εξωσχολικές δραστηριότητες και όσα γνωρίζετε ήδη για το πρόγραμμα της οικογένειας. Όσο λιγότερα είναι τα «δεν ξέρω τι θα γίνει», τόσο πιο οικεία μπορεί να μοιάζει η νέα καθημερινότητα.

Μιλήστε για το σχολείο αλλά κυρίως ακούστε

«Χαίρεσαι που θα πας σχολείο;» Η αυθόρμητη απάντηση μπορεί κάλλιστα να είναι «όχι». Και δεν πειράζει.

Αντί να προσπαθήσετε αμέσως να πείσετε το παιδί ότι «θα περάσει τέλεια», δώστε του χώρο να σας πει τι πραγματικά σκέφτεται. Μπορεί να φοβάται ότι δεν θα είναι με τον κολλητό του, να αγχώνεται για τον καινούργιο δάσκαλο ή απλώς να μη θέλει να αποχωριστεί την ανεμελιά του καλοκαιριού.

Οι ειδικοί συστήνουν στους γονείς να ακούν πρώτα όσα έχει να πει το παιδί, αντί να βιάζονται να προβλέψουν πώς θα αισθανθεί ή να εξαφανίσουν κάθε ανησυχία του.

Δοκιμάστε, λοιπόν, ερωτήσεις όπως «Τι περιμένεις περισσότερο φέτος;» ή «Υπάρχει κάτι που σε αγχώνει;». Μια χαλαρή κουβέντα την ώρα της βόλτας ή του φαγητού μπορεί να αποκαλύψει πολύ περισσότερα από μια επίσημη «συζήτηση για το σχολείο».

Κάντε μια μικρή πρόβα

Ειδικά για ένα παιδί που πηγαίνει πρώτη φορά σχολείο, αλλάζει σχολικό περιβάλλον ή δυσκολεύεται με τις αλλαγές, το άγνωστο μπορεί να είναι το μεγαλύτερο μέρος του άγχους.

Λίγες ημέρες πριν από την έναρξη, κάντε μαζί τη διαδρομή μέχρι το σχολείο. Δείτε από πού θα μπαίνει, πού θα το αφήνετε και ποιος θα το παραλαμβάνει. Αν υπάρχει δυνατότητα να επισκεφθεί τον χώρο πριν από την πρώτη ημέρα, ακόμη καλύτερα. Η εξοικείωση με το περιβάλλον και τη διαδρομή μπορεί να κάνει την πρώτη σχολική ημέρα λιγότερο αγχωτική.

Μπορείτε ακόμη να κάνετε ένα δοκιμαστικό σχολικό πρωινό στο σπίτι: ξυπνητήρι, πρωινό, ντύσιμο, τσάντα και έξοδος από την πόρτα περίπου την ώρα που θα χρειάζεται όταν αρχίσουν τα μαθήματα. Έτσι θα εντοπίσετε και εσείς όσα χρειάζονται καλύτερη οργάνωση πριν έρθει το πραγματικό πρωινό της πρώτης ημέρας.

Βάλτε ξανά το μυαλό σε «school mode»

Δεν χρειάζεται να εμφανιστούν ξαφνικά τετράδια επανάληψης και πολύωρο διάβασμα. Στόχος δεν είναι να στριμώξουμε μέσα στις τελευταίες ημέρες των διακοπών όλη την ύλη που ξεχάστηκε το καλοκαίρι.

Μπορούμε, όμως, να ξαναφέρουμε τη μάθηση στην καθημερινότητα με πιο χαλαρό τρόπο. Λίγη ανάγνωση κάθε ημέρα, ένα επιτραπέζιο που απαιτεί σκέψη, μια επίσκεψη σε μουσείο, ζωγραφική ή ένα απλό πείραμα στην κουζίνα είναι αρκετά για να αρχίσει το παιδί να εξασκεί ξανά τη συγκέντρωσή του.

Το βραδινό διάβασμα μιας ιστορίας μπορεί μάλιστα να γίνει μέρος της νέας ρουτίνας ύπνου: μια ήρεμη δραστηριότητα που σηματοδοτεί ότι η ημέρα πλησιάζει στο τέλος της.

Κρατήστε κάτι όμορφο για το τέλος

Η προετοιμασία για το σχολείο δεν χρειάζεται να «καταπιεί» τις τελευταίες ημέρες του Αυγούστου.

Οργανώστε μια τελευταία καλοκαιρινή έξοδο, μια ημέρα στη θάλασσα, ένα οικογενειακό πικνίκ ή ακόμη και μια movie night στο σπίτι. Είναι ένας όμορφος τρόπος να αποχαιρετήσετε μαζί το καλοκαίρι, χωρίς το παιδί να αισθανθεί ότι οι τελευταίες ημέρες των διακοπών μετατράπηκαν ξαφνικά σε μια ατελείωτη λίστα υποχρεώσεων.

Και, πάνω απ’ όλα, μην περιμένετε η νέα καθημερινότητα να λειτουργήσει τέλεια από την πρώτη ημέρα. Θα υπάρξουν πρωινά με γκρίνια, ξεχασμένα μπουκάλια νερού, χαμένα μολύβια και βράδια που το πρόγραμμα απλώς δεν θα βγει. Η ρουτίνα είναι χρήσιμη επειδή προσφέρει σταθερότητα όχι επειδή πρέπει να ακολουθείται με απόλυτη ακρίβεια.