Όσα χρειάζεται να γνωρίζουν οι γονείς για να κάνουν τη μετάβαση του παιδιού στη νέα σχολική πραγματικότητα πιο ομαλή

Η μετάβαση από το Δημοτικό στο Γυμνάσιο είναι μία από τις σημαντικότερες αλλαγές στη σχολική ζωή ενός παιδιού. Το τέλος της ΣΤ΄ Δημοτικού κλείνει έναν κύκλο έξι χρόνων και η είσοδος στην Α΄ Γυμνασίου φέρνει ένα εντελώς διαφορετικό περιβάλλον: περισσότερους καθηγητές, νέα μαθήματα, διαφορετικό πρόγραμμα, μεγαλύτερες απαιτήσεις και, συχνά, καινούργιες παρέες.

Για πολλά παιδιά η αλλαγή αυτή συνοδεύεται από ενθουσιασμό. Νιώθουν ότι μεγαλώνουν, αποκτούν περισσότερη ανεξαρτησία και ανυπομονούν να γνωρίσουν το νέο τους σχολείο. Την ίδια στιγμή, όμως, είναι απολύτως φυσιολογικό να υπάρχουν ερωτήματα και ανησυχίες: «Θα είναι μαζί μου οι φίλοι μου;», «Θα τα καταφέρω στα μαθήματα;», «Θα είναι αυστηροί οι καθηγητές;», «Κι αν δεν ξέρω σε ποια αίθουσα πρέπει να πάω;».

Για τους γονείς, αυτή είναι μια περίοδος κατά την οποία η σωστή υποστήριξη μπορεί να κάνει τη διαφορά. Γι’ αυτό, αντί για ένα βιαστικό «Μην αγχώνεσαι!», μπορούμε απλώς να ρωτήσουμε το παιδί: «Τι είναι αυτό που σε ανησυχεί περισσότερο;»

Η απάντησή του μπορεί να μας εκπλήξει.

Μιλήστε για το Γυμνάσιο χωρίς να το… τρομάξετε

Παρουσιάστε το Γυμνάσιο όπως πραγματικά είναι: μια μεγάλη αλλαγή που θα χρειαστεί χρόνο και προσαρμογή, αλλά παράλληλα θα φέρει πολλές καινούργιες εμπειρίες.

Μπορείτε να συζητήσετε μαζί του πρακτικά θέματα: πώς θα πηγαίνει στο σχολείο, πώς λειτουργεί περίπου το πρόγραμμα, τι αλλάζει σε σχέση με το Δημοτικό και τι μπορεί να περιμένει τις πρώτες ημέρες. Όσο πιο γνώριμο γίνεται το καινούργιο, τόσο λιγότερο τρομακτικό μοιάζει.

Μην περιμένετε να οργανωθεί μόνο του από την πρώτη μέρα

Στο Δημοτικό το παιδί είχε έναν βασικό δάσκαλο και ένα σχετικά σταθερό καθημερινό πρόγραμμα. Στο Γυμνάσιο θα πρέπει να θυμάται διαφορετικά μαθήματα, καθηγητές, εργασίες, βιβλία και διαγωνίσματα.

Στην αρχή μπορούμε να το βοηθήσουμε να δημιουργήσει μια μικρή καθημερινή ρουτίνα: να κοιτάζει το πρόγραμμα της επόμενης ημέρας, να ετοιμάζει την τσάντα του από το βράδυ και να σημειώνει τις υποχρεώσεις του.

Σιγά σιγά κάνουμε ένα βήμα πίσω και του δίνουμε τον χώρο να αναλάβει μόνο του την οργάνωση της σχολικής του καθημερινότητας.

Οι φίλοι μπορεί να το απασχολούν περισσότερο από τους βαθμούς

Εμείς μπορεί να σκεφτόμαστε τα Αρχαία, τα Μαθηματικά και τους βαθμούς. Εκείνο, όμως, μπορεί να σκέφτεται μόνο αν ο καλύτερός του φίλος θα βρίσκεται στο ίδιο τμήμα.

Οι φιλίες έχουν τεράστια σημασία σε αυτή την ηλικία. Αν οι παλιές παρέες αλλάξουν, δώστε του χρόνο. Δεν χρειάζεται να αποκτήσει καινούργιο κολλητό μέσα στις πρώτες ημέρες του σχολείου.

Ρωτήστε πώς πέρασε, με ποιον κάθισε στο διάλειμμα, τι του άρεσε περισσότερο μέσα στην ημέρα. Χωρίς ανάκριση και, κυρίως, χωρίς να του μεταφέρουμε τη δική μας αγωνία. Οι καινούργιες σχέσεις χρειάζονται χρόνο για να χτιστούν.

Και αν οι πρώτοι βαθμοί δεν είναι αυτοί που περιμέναμε;

Δεν χάθηκε τίποτα. Η Α΄ Γυμνασίου δεν είναι απλώς μια αλλαγή τάξης. Είναι μια αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί ολόκληρη η σχολική καθημερινότητα.

Ένας χαμηλότερος βαθμός, μια εργασία που ξεχάστηκε ή μια πρώτη δυσκολία σε κάποιο μάθημα δεν σημαίνουν ότι το παιδί «δεν τα καταφέρνει». Ας κοιτάξουμε πρώτα τη συνολική εικόνα. Πηγαίνει στο σχολείο με καλή διάθεση; Έχει αρχίσει να βρίσκει τον ρυθμό του; Κάνει παρέες; Μαθαίνει σταδιακά να οργανώνει τις υποχρεώσεις του;

Και αυτά είναι σημαντικά σημάδια μιας ομαλής προσαρμογής.

Πότε χρειάζεται περισσότερη προσοχή

Οι πρώτες δυσκολίες είναι αναμενόμενες. Αν όμως το παιδί για μεγάλο χρονικό διάστημα αρνείται έντονα να πάει στο σχολείο, απομονώνεται, επιστρέφει καθημερινά πολύ στενοχωρημένο ή παρουσιάζει σημαντικές αλλαγές στη συμπεριφορά του, δεν χρειάζεται να περιμένουμε απλώς «να περάσει».

Μιλάμε μαζί του, ακούμε όσα έχει να μας πει και, αν χρειάζεται, επικοινωνούμε με το σχολείο ώστε να καταλάβουμε τι συμβαίνει και πώς μπορούμε να το βοηθήσουμε.

Το Γυμνάσιο είναι μια αλλαγή και για τους γονείς

Ίσως αυτό να είναι το πιο δύσκολο κομμάτι για εμάς τους γονείς: να συνειδητοποιήσουμε ότι το παιδί μας μεγαλώνει. Θα αρχίσει να οργανώνει περισσότερο μόνο του την καθημερινότητά του, να δημιουργεί νέες παρέες, να παίρνει μικρές αποφάσεις χωρίς εμάς και να κάνει και λάθη.

Ο δικός μας ρόλος αλλάζει μαζί του. Δεν χρειάζεται να του λύνουμε κάθε πρόβλημα ούτε να προλαβαίνουμε κάθε δυσκολία. Χρειάζεται να του δίνουμε χώρο να δοκιμάζει, να μαθαίνει και να αποκτά αυτοπεποίθηση, γνωρίζοντας παράλληλα ότι είμαστε εκεί όταν μας χρειαστεί.